Exproof Pano Nedir? Kullanım Alanları
Exproof panolar, patlayıcı gaz, buhar veya yanıcı toz bulunan ortamlarda kullanılan elektrik ve kontrol ekipmanlarını güvenli şekilde muhafaza eden, patlama riskini kontrol altına alan özel panolardır. Bu panoların temel amacı, pano içinde oluşabilecek kıvılcım, ark veya aşırı ısının dış ortamdaki patlayıcı atmosferle temas etmesini engellemektir.
Standart panolar bu tür ortamlarda ciddi bir risk oluştururken, Exproof panolar patlayıcı alanlarda zorunlu güvenlik ekipmanı olarak kabul edilir.
Exproof Pano Neden Kullanılır?
Elektrik panoları normal şartlarda bile:
• Kıvılcım oluşturabilir
• Isınabilir
• Elektriksel arıza riski taşır
Patlayıcı ortamlarda bu durumlar doğrudan patlama sebebidir. Exproof panolar bu riskleri ortadan kaldırmak için özel olarak tasarlanır.
Exproof panolar sayesinde:
• Kıvılcım ve ark dış ortama ulaşmaz
• İç patlama muhafaza içinde tutulur
• Yüzey sıcaklığı kontrol altında kalır
Bu nedenle Exproof pano kullanımı, patlayıcı ortamlarda bir tercih değil zorunluluktur.
Exproof Panolar Nasıl Çalışır?
Exproof panoların çalışma prensibi oldukça nettir:
✔ Pano içinde oluşabilecek patlama dış ortama iletilmez
✔ Alev ve basınç muhafaza içinde tutulur
✔ Sızdırmaz yapı sayesinde gaz ve toz içeri girmez
Bunu sağlamak için Exproof panolarda:
• Kalın cidarlı metal gövde
• Alev sızdırmaz kapak ve contalar
• Özel kilitleme ve bağlantı sistemleri
• Kontrollü basınç tahliye tasarımları
kullanılır.
İlginizi Çekebilir : Exproof Kıvılcım Çıkarmaz Aksesuarlar
Exproof Panolar Nerelerde Kullanılır?
Exproof panolar, patlayıcı ortam oluşma ihtimali bulunan tüm tesislerde kullanılır.
Başlıca kullanım alanları şunlardır:
Petrol ve Doğalgaz Tesisleri
Bu tesislerde yanıcı gazlar sürekli veya zaman zaman bulunur.
Exproof panolar:
• Saha kontrol panolarında
• Pompa ve kompresör kontrolünde
• Açık alan elektrik dağıtım noktalarında
• Boru hattı ve vana kontrol sistemlerinde
kullanılır.
Kimya ve Petrokimya Tesisleri
Kimyasal buharlar ve solventler, patlayıcı atmosfer oluşturur.
Bu alanlarda Exproof panolar:
• Reaktör kontrol panolarında
• Proses otomasyon sistemlerinde
• Dolum ve boşaltma alanlarında
• Açık üretim sahalarında
kullanılır.
Akaryakıt Depolama ve Dolum Alanları
Akaryakıt tankları ve dolum sahaları yüksek patlama riski taşır.
Exproof panolar bu alanlarda:
• Tank seviye kontrol sistemlerinde
• Dolum otomasyon panolarında
• Pompa kontrol ünitelerinde
• Açık alan saha panolarında
zorunlu olarak kullanılır.
Maden Sahaları ve Yer Altı Çalışma Alanları
Madenlerde metan gazı ve kömür tozu sıkça görülür.
Exproof panolar:
• Yer altı elektrik dağıtımında
• Havalandırma sistemlerinde
• Taşıma ve konveyör kontrolünde
• Saha otomasyon sistemlerinde
güvenli çözüm sunar.
Un, Yem ve Tahıl Tesisleri
Yanıcı tozların bulunduğu tesisler en sık göz ardı edilen risk alanlarıdır.
Bu tesislerde Exproof panolar:
• Silo otomasyonlarında
• Paketleme ve dolum hatlarında
• Toz oluşumunun yoğun olduğu alanlarda
• Açık saha elektrik sistemlerinde
kullanılır.
Boyahaneler ve Solvent Kullanılan Alanlar
Boya buharları ve solventler düşük tutuşma sıcaklığına sahiptir.
Exproof panolar:
• Boya kabini çevresinde
• Kurutma ve hazırlık alanlarında
• Kimyasal depolama sahalarında
• Açık boyama alanlarında
kullanılır.
Exproof Pano ile Standart Pano Arasındaki Fark
Exproof panolar ile standart panolar arasındaki fark yalnızca gövde kalınlığı değildir.
Exproof panolar:
• ATEX sertifikalıdır
• Patlayıcı ortamlar için tasarlanmıştır
• Alev sızdırmaz yapıdadır
• Yüzey sıcaklığı kontrollüdür
Standart panolar ise:
• Sertifikasızdır
• Patlayıcı ortamlarda kullanılamaz
• Ciddi güvenlik riski oluşturur
Patlayıcı ortamda standart pano kullanımı kabul edilemez.
Exproof Pano Seçiminde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Doğru Exproof pano seçimi için mutlaka şu kriterler değerlendirilmelidir:
• Kullanılacak alanın zone sınıfı
• Gaz mı toz mu riski olduğu
• ATEX sertifika kapsamı
• Sıcaklık sınıfı
• Pano içindeki ekipmanların ısı üretimi
Yanlış pano seçimi, tüm sistemin Exproof özelliğini geçersiz hale getirir.
Exproof Pano Tesis Güvenliğinin Temelidir
Exproof panolar yalnızca bir muhafaza değildir. Doğru kullanıldığında:
• Patlama riskini minimize eder
• Elektrik sistemlerini güvenli hale getirir
• Yasal ve teknik uyumluluk sağlar
• Tesis sürekliliğini korur
Patlayıcı ortamda elektrik varsa, Exproof pano zorunludur.
Profesyonel Tavsiye
Exproof pano seçerken şu soruyu mutlaka sorun:
“Bu pano hangi ortamda, hangi riski ortadan kaldırmak için kullanılacak?”
Zone uyumu, ATEX sertifikası ve teknik tasarım doğru değilse pano Exproof değildir.