Exproof Armatür Seçimi Nasıl Yapılır?

Exproof armatür seçimi, patlayıcı ve yanıcı ortamlar için en kritik aydınlatma kararlarından biridir. Yanlış seçilen bir armatür yalnızca yetersiz aydınlatma yaratmaz; aynı zamanda patlama riski, denetim uygunsuzluğu ve ciddi güvenlik açıkları doğurur.

Bu içerikte Exproof armatür seçiminin nasıl yapılması gerektiğini, sahada uygulanabilir ve net adımlar halinde ele alıyoruz.

Exproof Armatür Seçimi Neden Özel Bir Süreçtir?

Exproof armatürler sıradan aydınlatma ürünleri değildir. Bu ürünler:

• Patlayıcı gaz, buhar veya toz bulunan alanlarda çalışır

• Kendi içinde oluşabilecek kıvılcım ve ısıyı kontrol altında tutar

• Patlamanın dış ortama yayılmasını engelleyecek şekilde tasarlanır

Bu nedenle Exproof armatür seçimi estetik veya fiyat odaklı değil, tamamen risk ve güvenlik odaklı yapılmalıdır.

Seçime Başlamadan Önce Risk Analizi Yapılmalıdır

Doğru Exproof armatür seçiminin ilk adımı risk analizidir.

Risk analizi sırasında şu sorular netleştirilmelidir:

• Ortamda patlayıcı gaz, buhar veya toz var mı

• Bu risk sürekli mi, zaman zaman mı, nadiren mi oluşuyor

• Normal çalışma mı yoksa arıza durumları mı risk yaratıyor

Risk doğru tanımlanmazsa, seçilen armatür doğru olsa bile yanlış yerde kullanılmış olur.

Zone Sınıfı Doğru Belirlenmelidir

Exproof armatürler kullanılacağı ortamın zone sınıfına göre seçilir.

Gazlı ortamlar için:

• Zone 0

• Zone 1

• Zone 2

Tozlu ortamlar için:

• Zone 20

• Zone 21

• Zone 22

Yanlış zone için seçilen Exproof armatür çalışsa bile güvenli değildir ve denetimlerde uygunsuzluk oluşturur.

Gaz mı Toz mu Olduğu Netleştirilmelidir

Exproof armatür seçiminde yapılan en yaygın hatalardan biri, ortam türünün netleştirilmemesidir.

Seçim öncesinde mutlaka belirlenmelidir:

• Gaz veya buhar riski var mı

• Yanıcı toz riski var mı

• Her iki risk aynı ortamda bulunuyor mu

Eğer ortamda hem gaz hem toz riski varsa, armatür buna uygun sertifikaya sahip olmalıdır.

ATEX Sertifikası ve Sertifika Kapsamı Kontrol Edilmelidir

Bir armatürün Exproof olarak kabul edilebilmesi için ATEX sertifikasına sahip olması zorunludur.

Ancak sadece sertifikanın varlığı yeterli değildir. Şu noktalar mutlaka kontrol edilmelidir:

• Sertifika armatür modeline özel mi

• Sertifika güncel mi

• Sertifika kapsamı seçilen zone ile uyumlu mu

“ATEX uyumlu” ifadesi resmi bir güvence değildir. Sertifika yoksa Exproof da yoktur.

Exproof Armatür Etiketi Okunmalıdır

Exproof armatürlerin üzerinde yer alan teknik etiket, ürünün tüm sınırlarını tanımlar.

Bu etiket şunları belirtir:

• Hangi zone için uygun olduğu

• Gaz veya toz grubu

• Maksimum yüzey sıcaklığı

• Koruma tipi

Etiketi okunmadan yapılan seçimler, yanlış ürün kullanımına neden olur.

Sıcaklık Sınıfı Doğru Seçilmelidir

Exproof armatürlerde yüzey sıcaklığı kritik bir parametredir.

Bu aşamada:

• Ortamdaki maddelerin tutuşma sıcaklığı

• Armatürün maksimum yüzey sıcaklığı

• Uygun T-Class değeri

dikkate alınmalıdır.

Yanlış sıcaklık sınıfı, görünmeyen ama en tehlikeli patlama risklerinden biridir.

Işık Gücü ve Aydınlatma İhtiyacı Doğru Hesaplanmalıdır

Exproof armatür seçimi yalnızca güvenlik değil, doğru aydınlatma sağlamayı da kapsar.

Bu nedenle:

• Alanın büyüklüğü

• Tavan yüksekliği

• Montaj şekli

• Gerekli ışık seviyesi

hesaplanmalıdır.

Yetersiz aydınlatma, güvenli bir ortamda bile iş kazalarına neden olabilir.

İlginizi Çekebilir : Exproof El Fenerleri

Armatür Tipi ve Montaj Şekli Belirlenmelidir

Kullanım alanına göre farklı Exproof armatür tipleri bulunur.

En yaygın Exproof armatür türleri:

• Exproof LED armatürler

• Exproof floresan armatürler

• Exproof tavan armatürleri

• Exproof duvar tipi armatürler

Doğru armatür tipi, alanın kullanım amacına göre belirlenmelidir.

Teknik Dokümantasyon ve Satış Sonrası Destek Göz Ardı Edilmemelidir

Güvenilir bir Exproof armatür tedarikçisi şu belgeleri sunabilmelidir:

• ATEX sertifikası

• Teknik veri sayfası

• Montaj ve kullanım kılavuzu

• Test ve uygunluk raporları

Ayrıca satış sonrası teknik destek sunulmayan ürünler uzun vadede ciddi sorunlara yol açar.

Doğru Exproof Armatür Bilgiyle Seçilir

Exproof armatür seçimi:

• Bir ürün tercihi değildir

• Bir güvenlik kararının sonucudur

Doğru seçilen Exproof armatür:

• Patlama riskini minimize eder

• Yasal ve teknik uyumluluk sağlar

• Güvenli ve sürdürülebilir aydınlatma sunar

Net gerçek şudur:
Exproof armatür katalogdan değil, risk analizinden seçilir.

Profesyonel Tavsiye

Exproof armatür seçerken şu soruyu sormadan karar vermeyin:
“Bu armatür hangi ortamda, hangi riski ortadan kaldırıyor?”

Zone uyumu, ATEX sertifikası ve teknik destek olmadan yapılan her seçim potansiyel bir tehdittir.